Η αρχαία ατμόσφαιρα της Σελήνης

Γνωρίζετε για την αρχαία ατμόσφαιρα της Σελήνης; Μόλις μερικές εκατοντάδες εκατομμύρια χρόνια μετά το σχηματισμό της, βίωσε αυτό που οι αστρονόμοι θέλουν να ονομάσουν την περίοδο του αργού και βαρύ βομβαρδισμού.

image σελήνη

Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου που έγινε πριν από 3,8 με 4,1 δισεκατομμύρια χρόνια, η Σελήνη και ολόκληρο το εσωτερικό του ηλιακού μας συστήματος, υπέστη ατελείωτα χτυπήματα από διαπλανητικά συντρίμμια. Στη Σελήνη, αυτό προκάλεσε μια σειρά από ηφαιστειακές εκρήξεις που άφησαν στην επιφάνειά της ένα σκληρό τοπίο γεμάτο από λάβα που απλωνόταν για εκατοντάδες χιλιόμετρα.

Σε μια πρόσφατη μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Earth and Planetary Science Letters, δύο ερευνητές έδειξαν ότι πριν από 3 έως 4 δισεκατομμύρια χρόνια, όταν η αρχέγονη Σελήνη υπέστη αυτή τη εξαιρετικά βίαιη περίοδο ηφαιστειακής δραστηριότητας, έβγαλε αρκετό αέριο, για να παράγει μια σχετικά πυκνή ατμόσφαιρα  που παρέμεινε για περίπου 70 εκατομμύρια χρόνια.

Αν και αυτή η αρχαία ατμόσφαιρα ήταν εξαιρετικά πυκνή σύμφωνα με τα σεληνιακά πρότυπα, ωχριά σε σχέση με εκείνη της Γης. Πριν από περίπου 3,5 δισεκατομμύρια χρόνια ,τότε που η αρχαία ατμόσφαιρα της Σελήνης ήταν πιο πυκνή από ποτέ, θα ασκούσε πίεση περίπου 1 kilopascal, ενώ στο επίπεδο της θάλασσας στη Γη, βιώνουμε περίπου 100 kilopascals πίεσης.

Για να υπολογίσουμε πόσο φυσικό αέριο υπήρχε στην αρχαία ατμόσφαιρα της σελήνης, η ερευνητική επιστήμονας Debra H. Needham από την NASA και ο επιστήμονας David A. Kring , ανέλυσαν τις αρχαίες ροές της λάβας και τα πετρώματα από την επιφάνεια της Σελήνης που είχαν συλλέξει παλιότερα οι αποστολές Apollo 15 και 17.  Η εξέταση των πετρωμάτων βοήθησε τους ερευνητές να καθορίσουν τους τύπους των αερίων, ενώ η χαρτογράφηση των στερεοποιημένων ρευμάτων λάβας τους επέτρεψε να εκτιμήσουν τον συνολικό όγκο αερίου που παράχθηκε.

Στα δείγματα των πετρωμάτων που είχαν συλλέξει από την αποστολή Apollo, οι ερευνητές βρήκαν στοιχεία μονοξειδίου του άνθρακα, υδρογόνου και οξυγόνου (συστατικά για το νερό), θείου και άλλων πτητικών αερίων. Επιπλέον, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν τα πετρώματα για να υπολογίσουν πότε εμφανίστηκαν οι πιο έντονες περίοδοι  ηφαιστειακής δραστηριότητας στη σελήνη, περίπου 3,8 με 3,5 δισεκατομμύρια χρόνια πριν.

«Αυτή η έρευνα αλλάζει δραματικά την άποψή μας για το φεγγάρι από ένα αέριο βραχώδες σώμα σε ένα σώμα που περιβαλλόταν από μια ατμόσφαιρα πιο συνηθισμένη από αυτή που σήμερα περιβάλλει τον Άρη» δήλωσε ο Kring.

Αν και η συντριπτική πλειοψηφία της σεληνιακής ατμόσφαιρας διέφυγε από τη βαρύτητα της Σελήνης και παρασύρθηκε στο διάστημα, υπάρχουν μερικά αέρια που θα μπορούσαν να έχουν μείνει σε παγωμένους, σκιερούς κρατήρες κοντά στους σεληνιακούς πόλους. Αν αυτό ισχύει, αυτά τα πτητικά αέρια μπορεί να παγιδευτούν σε παγωμένα κοιτάσματα, σχηματίζοντας δεξαμενές αέρα και καυσίμων που μπορούν να χρησιμοποιήσουν οι αστροναύτες για μελλοντικές αποστολές στο φεγγάρι και ακόμα πιο μακριά. Ακόμα και σε αυτή την περίπτωση, ίσως η άσχημη χρονική περίοδος που πέρασε η Σελήνη να άξιζε τον κόπο.